<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="hi">
	<id>https://bharatkhoj.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%95%E0%A5%88%E0%A4%AE%E0%A4%9A%E0%A5%88%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A4%BE</id>
	<title>कैमचैटका - अवतरण इतिहास</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://bharatkhoj.org/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%E0%A4%95%E0%A5%88%E0%A4%AE%E0%A4%9A%E0%A5%88%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A4%BE"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bharatkhoj.org/w/index.php?title=%E0%A4%95%E0%A5%88%E0%A4%AE%E0%A4%9A%E0%A5%88%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;action=history"/>
	<updated>2026-06-03T03:45:51Z</updated>
	<subtitle>विकि पर उपलब्ध इस पृष्ठ का अवतरण इतिहास</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.41.1</generator>
	<entry>
		<id>https://bharatkhoj.org/w/index.php?title=%E0%A4%95%E0%A5%88%E0%A4%AE%E0%A4%9A%E0%A5%88%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;diff=363807&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bharatkhoj: '{{लेख सूचना |पुस्तक नाम=हिन्दी विश्वकोश खण्ड 3 |पृष्ठ स...' के साथ नया पन्ना बनाया</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://bharatkhoj.org/w/index.php?title=%E0%A4%95%E0%A5%88%E0%A4%AE%E0%A4%9A%E0%A5%88%E0%A4%9F%E0%A4%95%E0%A4%BE&amp;diff=363807&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2017-01-15T12:33:34Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&amp;#039;{{लेख सूचना |पुस्तक नाम=हिन्दी विश्वकोश खण्ड 3 |पृष्ठ स...&amp;#039; के साथ नया पन्ना बनाया&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;नया पृष्ठ&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;{{लेख सूचना&lt;br /&gt;
|पुस्तक नाम=हिन्दी विश्वकोश खण्ड 3&lt;br /&gt;
|पृष्ठ संख्या=141&lt;br /&gt;
|भाषा= हिन्दी देवनागरी&lt;br /&gt;
|लेखक =&lt;br /&gt;
|संपादक=सुधाकर पांडेय&lt;br /&gt;
|आलोचक=&lt;br /&gt;
|अनुवादक=&lt;br /&gt;
|प्रकाशक=नागरी प्रचारणी सभा वाराणसी&lt;br /&gt;
|मुद्रक=नागरी मुद्रण वाराणसी&lt;br /&gt;
|संस्करण=सन्‌ 1976 ईसवी&lt;br /&gt;
|स्रोत=&lt;br /&gt;
|उपलब्ध=भारतडिस्कवरी पुस्तकालय&lt;br /&gt;
|कॉपीराइट सूचना=नागरी प्रचारणी सभा वाराणसी&lt;br /&gt;
|टिप्पणी=&lt;br /&gt;
|शीर्षक 1=लेख सम्पादक&lt;br /&gt;
|पाठ 1=काशीनाथ सिंह.&lt;br /&gt;
|शीर्षक 2=&lt;br /&gt;
|पाठ 2=&lt;br /&gt;
|अन्य जानकारी=&lt;br /&gt;
|बाहरी कड़ियाँ=&lt;br /&gt;
|अद्यतन सूचना=&lt;br /&gt;
}}&lt;br /&gt;
कैमचैटका (Kamchatka) उत्तरीपूर्वी एशिया का प्रायद्वीप जो पूरब में वेरिंग सागर एवं पश्चिम में ओखोट्स्क सागर द्वारा घिरा है। यह रूसी सोवियत संघ का एक प्रदेश है जो उत्तर से दक्षिण 750 मील लंबा एवं तथा पूरब से पश्चिम 250 मील चौड़ा है। इसका क्षेत्रफल 1,04,260 वर्गमील है। इसमें उत्तरपूर्व से फैली पर्वतश्रेणी के 7,000 फुट से भी अधिक ऊँचे कई शिखर हैं। इनमें कई ज्वालामुखी पर्वत भी है। यहाँ भूकंप बहुधा आते रहते है। 300 मील लंबी कैमचैटका नदी प्रायद्वीप के मध्य भाग से निकलकर उत्तर पूर्व में बहती हुई वेरिंग सागर मे गिरती है। अन्य नदियों मे येलोका (कैमचैटका की सहायक), अवाच्चा (Avatcha) और तागिल (Tagil) प्रमुख हैं।&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
तटीय समुद्र में अनेक प्रकार की मच्छलियाँ मिलती है। वन्य जीवों में लोमड़ियाँ, रेंनडियर, भालू, भेड़िए इत्यादि बहुतायत से मिलते हैं। दक्षिणी भाग में पर्वतीय ढाल वनाच्छादीत है जिनमें वर्च लार्च, देवदारू, चीड़ आदी के वृक्ष है। कोयला, ताँबा, लोहा, गंधक आदि खनिज भी यहाँ प्राप्त हैं। यहाँ के प्रमुख आदिवासी कोर्यक तटीय भागों में मछली तथा अंतर्भागों में रेनडियर द्वारा निर्वाह करते हैं । यहाँ कैमचाडेल (Kamchadels) जाति के मिश्रित (मंगोलियन-साइबेरियन) के लोग संख्या में सर्वाधिक है। कृषि, पशुपालन एवं मत्स्य उद्योग उनके प्रमुख धन्धे हैं पेट्रोपैवलॉवरक (Petropavlovsk) इस प्रदेश की राजधानी तथा पैलेंस एवं निझनी कैमचैट्स्क (Nizhne Kamchatsk) प्रमुख नगर हैं। &lt;br /&gt;
==टीका टिप्पणी और संदर्भ==&lt;br /&gt;
&amp;lt;references/&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[Category:हिन्दी_विश्वकोश]][[Category:नया पन्ना]]&lt;br /&gt;
__INDEX__&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Bharatkhoj</name></author>
	</entry>
</feed>